در آن شك نيست كه همهء اين فرصتها جز به بركت بازمانده‌اى از آثار وحى و ميراثى از دين حنفى ابراهيمى فراهم نمىآمده است ، و بنا بر نصوص شرعى : پيامبر - صلى اللَّه عليه و آله - از نژادى پاكيزه و يكتاپرست بود كه جاهليت با شرك خود به آن آسيبى نرسانده بود . كلمهء قريش از « قريش » به معنى مال مشتق است ، بدان سبب كه كار مردم قريش تجارت بود ، و تقريش به معنى كسب كردن است ، و به قولى ديگر : ريشهء كلمه از گرد هم جمع شدن است ، و تقرّشوا يعنى با يكديگر اجتماع كردند ، و از آن روى بدين نام خوانده شدند كه قصىّ بن كلاب آنان را در حرم جمع كرد ، چنان كه در اين بيت آمده است : أبونا قصىّ كان يدعى تجمعا * به جمع اللَّه القبائل من فهر به گفته‌اى ديگر لفظ قريش از ماهى به نام قرش گرفته شده كه در دريا از همهء جانوران آن بزرگتر است و قريش نيز در ميان قبايل عرب از همه بزرگتر بوده است . اسم و ريشهء آن هر چه بوده ، بايد گفت كه قبايل منسوب به آن نضر بن كنانة بن خزيمة به اين نام خوانده مىشده است . و بعضى داستانى را نقل مىكنند كه منعكس كنندهء آغاز توجه و اهتمام افراد اين قبيله به كار بازرگانى در زمان عمرو بن عبد مناف ، « 3 » است و سبب آن را يك قحطى دانسته‌اند كه قبيله گرفتار آن شد و همان مقدمهء اين امر بود كه روابط اجتماعى بهترى با يكديگر پيدا كنند . / 371 [ 2 ] « إِيلافِهِمْ رِحْلَةَ الشِّتاءِ وَ الصَّيْفِ - الفت پيدا كردن ايشان در سفرهاى زمستان و تابستان . » يعنى به فضل خدا با اين سفر انس پيدا كردند ، و در زمستان روانهء يمن مىشدند كه سرزمينى گرم بود ، و در تابستان ، به سبب آب و هواى معتدل شام ،

--> ( 3 ) - القرطبى ، ج 20 ، ص 204 و 205 .